Home / آرشیو بر اساس شماره نشریه / چالش های پیش روی ذخایر ملموس و ناملموس فرهنگ دریایی

چالش های پیش روی ذخایر ملموس و ناملموس فرهنگ دریایی

تهیه کننده: رامین ادیبی

پست الکترونیکی: Ramin.adibi2012@gmail.com |جمعه، ۷ اردیبهشت ۱۳۹۷

 

aran

قرار است در تاریخ دوشنبه ۱۰ اردیبهشت ماه ۱۳۹۷ نشستی تحت عنوان «خلیج فارس: فرصت‌ها، آسیب‌ها، رویکردها» برگزار گردد؛ از این رو احساس کردم یادآور موارد ذیل شوم، شاید برای باشندگان هم‌اندیشی مذکور تامل برانگیز باشد.

? در این نشست تا چه اندازه به موضوع حراست از ذخایر ملموس و ناملموس فرهنگ دریایی پرداخته خواهد شد؟ آیا  چالش‌ها و معضلات  پیش روی ذخایر فرهنگی مذکور که ارتباط کاملاً مستقیم با #خلیج_فارس دارد، ارزیابی می‌شود؟ آیا از منظر پژوهش‌های باستان‌شناختی دریایی به امر خلیج‌فارس پرداخته می‌شود؟ آیا تاریخچه پژوهش‌های باستان‌شناختی دریایی در خلیج‌فارس مورد واکاوی قرار می‌گیرد؟

? دریغا که امروزه، ذخایر ملموس و ناملموس فرهنگ‌دریایی از شرایط خوبی بهره‌مند نیستند. در واقع، چالش‌های پیش روی ذخایر فرهنگ دریایی را می‌توان به دو بخش طبیعی و انسان‌زاد تقسیم نمود که بنده به فهرستی از آنها در ذیل اشاره می نمایم امیدوارم در نشست پیش رو به این موارد پرداخته شود:

? فقدان زیربنا نظری و عملی در حوزۀ پژوهشی ذخایر ملموس و ناملموس فرهنگ‌دریایی در سطح کشور (کتاب، روزنانه، نشریه، مقاله، تجهیزات، کنفرانس، کارگاه های آموزشی و … به زبان فارسی)

? عدم بهره وری از تجربه جهانی و پژوهشگران تراز اول بین المللی جهت آموزش کلیه پژوهشگران علاقه مند به این حوزه «نه فقط نور چشمی ها/ تبعیض جنسیتی»…

? عدم ارتباطات کافی فی مابین سازمان میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی به عنوان سازمان متولی (با تخصص بسیار پایین) با سازمان های دریا محور جهت حراست و حفاظت یکپارچه از ذخایر ملموس و ناملموس فرهنگ دریایی در سطح کشور.

? انعکاس رسانه ای به شدت پایین از تخریب ذخایر ملموس و ناملموس فرهنگ‌دریایی در سطح کشور.

? فقدان #قوانین حفاظتی و اندک بودن #متخصصین داخلی به جهت حراست و پژوهش از ذخایر ملموس و ناملموس فرهنگ‌دریایی. به نظر بنده  بایستی در همه شهرستان‌های استان‌های ساحلی  حداقل  ۳ الی۵ متخصص در این زمینه وجود داشته باشد تا به مردم  آگاهی برسانند (#ایجاد_شبکه_ای_از_متخصصین).  شایان ذکر است، کارشناسانی که امروز در تهران روی صندلی‌هایشان لم داده‌اند نمی‌توانند برای کشوری که بیش از سه هزار کیلومتر خط ساحلی دارد تصمیم گیری کنند و تصمیمات مذکور را  عمومیت ببخشند؛ در واقع نیاز به  #نظامی است که از طریق آن شبکه‌ای از متخصصین ایجاد شود. پیشنهاد #باطل_کردن_سند_مالکیت مردم به عنوان یک راهکار جهت حفظ #بنادر باستانی امری است به غایت #تهاجمی و #دستوری  که نه تنها #مردم زیر بار آن نمی روند بلکه سطح تنش  و حساسیت موضوع را افزایش می‌دهد. امروزه روز، مردم به اندازه کافی  با مشکلات اقتصادی و استرس فراوان ناشی از آن دست و پنجه نرم می‌کنند پس ما قشر فرهیخته وظیفه داریم مردم را درک نموده و از راهی #تدافعی و #اتحادی وارد میدان شویم و با مردم به عنوان #صاحبان اصلی ذخایر ملموس و ناملموس فرهنگ دریایی با گرمی صحبت کنیم و آن‌ها را در حین آموزش به ارزش ذخایر فرهنگ دریایی مذکور آگاهی دهیم. البته نکته قابل تاملی وجود دارد؛ از منظر بنده پژوهش‌های فرهنگ دریایی بایستی #ارگانیک (سازگار با محیط) باشد یعنی بایستی متخصصانی از جمعیت #بومی تربیت و انتخاب شوند؛ متخصص مذکور بایستی بتواند بوشهری، بلوچی، بندرعباسی، گیلکی، مازنی و … صحبت کند تا توانایی برقراری ارتباط با مردم را داشته باشند؛ برای نمونه،  مقایسه بفرمایید سطح آگاهی مردم #جزیره_قشم را با #شهرستان_تالش در حوزه فرهنگ دریایی؟  قطعاً مردم در جزیره قشم از آگاهی بیشتری نسبت به مردم تالش در حوزه فرهنگ دریایی برخوردارند زیرا در قشم متخصصین بومی به ویژه #آقای_عبدالرضا_دشتی زاده دائما در حال تعامل و کنشگری در خصوص فرهنگ دریایی می‌باشند. این بدان معنا نیست که از تهران، اصفهان و شیراز و … پژوهش‌گر نرود بلکه وظیفه کارشناس #پایتخت_نشین تعیین  خط مشئی‌های کلی و علمی به پژوهشگران بومی جهت پیشبرد اهداف علمی است که خود رسالت است به غایت بزرگ و مقدس …..

? عدم بهره روی از ذخایر فرهنگ دریایی به عنوان یکی از ظرفیت‌های عالی جهت توسعه و رونق گردشگری دریایی.

? لایروبی بستر دریا، ایجاد بندرگاه‌ها و آبراه های جدید برای دسترسی بهتر کشتی های بزرگ به خشکی، بازپرسازی سواحل ؛ جایگزینی شن و ماسه ی جدید، ایجاد اسکله/ بندر/ تفرجگاهای ساحلی، مزارع بادی ساحلی، نفت و گاز، کابل‌ها و خطوط لوله‌ی زیر دریا، انرژی موج، ریزشگاه‌ها (محل سر ریز شدن مواد زائد از طریق دهانه‌ی رود و … به درون توده های  آبی مانند: رود و دریا، دامپینگ مخرب یا غارتگر).

? عدم توجه به ارزش‌های مختلف از جمله پژوهش‌های باستان‌شناختی بر روی  شناورهای فلزی.

? عدم توجه به ارزش‌های مختلف ذخایر فرهنگ دریایی در امور عمرانی و توسعه در نواحی‌دریایی (برای نمونه ماهی‌گیری، به سطح آوری شناورهای جنگ ایران و عراق در اروند رود، استخراج نفت، انرژی‌های دیگر، لوله گذاری و …).

? فقدان سازمان های مردم نهاد و غیر دولتی (دانش بنیان) در این حوزه.

? تخریب‌ها و ساماندهی بنادر باستانی کشور در حاشیه خلیج فارس.

? عدم وجود پایگاه‌های باستان شناسی دریایی در کرانه‌های تاریخی و ارزشمند کشور.

? ارتباط محدود و عدم ارتباط سالم و صمیمانه مسئولین ذیربط با جوامع ساحلی و دریایی ایران.

? عدم رعایت موازین اتخاذ شده از سوی کنوانسیون حفاظت از میراث فرهنگی دریایی (یونسکو ۲۰۰۱) جهت حراست و آموزش در زمینه منابع مادی و معنوی فرهنگ دریایی توسط سازمان های متولی .

? اعمال سلیقه شخصی و انحصارطلبی در پژوهش های مرتبط با ذخایر فرهنگ دریایی. شایان ذکر است، انحصارطلبی امری است به غایت  غیر اخلاقی  که دستاورد آن پس از گذشت چند دهه از تاسیس گروه باستان‌شناسی‌دریایی در پژوهشکده  باستان شناسی معظم له تقربیاً منفی است  ؛ حتی خروجی این سیستم تربیت چند متخصص اخلاق‌مدار و علمی نبوده چه برسد به تهیه اطلس محوطه‌های باستا شناختی دریایی در سطح کشور…

? عدم آگاهی جامعه غواص ایران از ارزش و اعتبار ذخایر ملموس و ناملوس فرهنگ دریایی.

? نبود آمار دقیق و صحیح (اطلس) از محوطه های باستان شناختی دریایی در سطح کشور جهت پایش مویرگی.

? عدم توجه به ذخایر ملموس و ناملوس  فرهنگ دریایی  در پروژه های ارزیابی اثرات زیست‌محیطی[EIA]، مدیریت یکپارچه نواحی ساحلی [ICZM] و…

……

شایسته است  تصمیماتی اتخاذ کنیم که آیندگان از ما به نیکی یاد کنند…..

 

© ۱۳۹۶-۱۳۹۵ کليه حقوق این مقاله متعلق به نشریه  الکترونیکی باستان شناسی منظر دریایی است. اطلاعات مندرج در اين پايگاه فقط جهت مطالعه کاربران با رعايت قوانین مطبوعات می باشد. کپی برداري و بازنشر اطلاعات بدون ذکر منبع و رفرنس ممنوع و پيگيرد قانوني دارد.

Check Also

گفتگو با سید ابوالفضل حسینی

(فعال در حوزه میراث ملموس و ناملموس مازندران) ظرفیت‌های مازندران برای پژوهش‌های فرهنگ دریایی سید ...

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

8 + 2 =

This site is protected by wp-copyrightpro.com